Kerninzichten uit de compliance roundtable van YouConnect
Op 3 februari 2026 organiseerde YouConnect een compliance roundtable met senior compliance en legal professionals actief in België. Onder moderatie van Sylvie Gerlo en Morgane Smets stond de discussie in het teken van drie centrale thema’s die vandaag bepalend zijn voor compliance teams:
- AI in compliance
- De strategische rol van compliance binnen organisaties
- Compliance in een context van versnellende regelgeving
De conclusie was duidelijk: compliance in België wordt strategischer, meer technologisch en sterker blootgesteld aan regelgevende complexiteit dan ooit tevoren.
AI in compliance: efficiëntiewinst versus governance risico’s
Een centrale stelling vormde het vertrekpunt van het debat: AI is eerder een opportuniteit dan een risico.
Binnen organisaties worden AI-tools, met name geïntegreerde systemen zoals Microsoft Copilot, al breed ingezet. Open AI-platforms zijn vaak beperkt toegankelijk, terwijl ingebedde tools worden toegelaten binnen gecontroleerde governance kaders. De deelnemers verschilden van mening over de positieve impact van AI-agents binnen compliance, zonder dat een eenduidige consensus werd bereikt.
Wel werd duidelijk dat de focus verschuift van risicobeheersing naar opportuniteiten.
Concrete toepassingen van AI binnen compliance teams
De deelnemers benoemden duidelijke productiviteitswinsten, onder meer bij:
- Het opstellen van onderzoeksrapporten en het invullen van vragenlijsten
- Het beheren van verzoeken tot inzage in persoonsgegevens
- De triage van meldingen via integriteitskanalen, bijvoorbeeld in organisaties die dagelijks meer dan 1.000 klantcontacten ontvangen waarvan slechts een deel relevant is voor het meldkanaal
- Eerstelijnscontrole van marketing compliance
- Het ontwikkelen van dashboards om werklast en productiviteit te meten
AI werd breed erkend als een middel om administratieve lasten aanzienlijk te verlagen. Vooral het rapporteren van onderzoeken werd aangehaald als een van de meest impactvolle toepassingen. Daarnaast kan AI creatieve processen ondersteunen, bijvoorbeeld door gestructureerde brainstormsessies te faciliteren of inspiratie te bieden bij de ontwikkeling van opleidingsmateriaal.
Een belangrijke nuance kwam echter naar voren: hoewel AI efficiëntie verhoogt, kan het ook leiden tot een hogere totale werklast. Lagere meldingsdrempels kunnen bijvoorbeeld resulteren in een groter volume aan integriteitsmeldingen. Bovendien wezen verschillende compliance professionals op het risico dat relevante informatie verloren gaat wanneer collega’s via AI-tools worden ondersteund in plaats van via directe, persoonlijke interactie. Compliance functies moeten daarom technologische efficiëntie combineren met sterke menselijke controle.
Tegelijk blijven governance vragen bestaan. Wie draagt de verantwoordelijkheid wanneer een compliance chatbot foutief advies verstrekt aan een medewerker? Hoe worden antwoorden gemonitord? Hoe vermijdt men een te grote afhankelijkheid van geautomatiseerde output?
De consensus: AI is een krachtige hefboom voor compliance, maar vereist voortdurende opleiding, duidelijke verantwoordelijkheidsstructuren en blijvende face-to-face interactie om vertrouwen en beoordelingsvermogen te waarborgen.
Van controlefunctie naar strategische business partner
Een tweede belangrijk thema was positionering. Compliance moet worden gezien als een strategische waardecreatie en als een betrouwbare business partner, niet louter als controlefunctie of kostenpost.
Een terugkerend advies was helder: wees aanwezig op vergaderingen en investeer in het opbouwen van authentieke relaties met collega’s binnen de organisatie, op alle niveaus.
Zichtbaarheid vergt echter tijd en senioriteit. Kleinere teams ervaren moeilijkheden om operationele verplichtingen te combineren met strategische betrokkenheid.
Cultuur, storytelling en tone from the top
Het verankeren van compliance binnen de organisatie is sterk afhankelijk van leiderschapscommunicatie en herhaling. De deelnemers benadrukten het belang van:
- Tone from the top
- Gelaagde interne communicatie
- Storytelling gebaseerd op reële cases
- Opleidingen op maat van het doelpubliek
- Toegankelijkheid
Organisaties kunnen overwegen om een interne marketingcampagne rond compliance te lanceren. Compliance is het meest effectief wanneer het wordt gepositioneerd als een drijfveer voor integriteit, respect voor klanten en bescherming van het merk, waarbij medewerkers trots zijn om voor de organisatie te werken, eerder dan als loutere wettelijke verplichting.
Internationale organisaties worden daarbij geconfronteerd met culturele verschillen in de interpretatie van regelgeving, met name tussen Europa en de Verenigde Staten. De rol van de compliance professional overstijgt hier technische expertise. Ze omvat het vertalen van regelgevende verwachtingen, het verduidelijken van uiteenlopende risicobereidheid en het waarborgen van consistente standaarden over verschillende jurisdicties heen.
Compliance onder regeldruk: CSRD, NIS2, AI Act en meer
Een terugkerende bezorgdheid was dat compliance teams moeite hebben om het tempo van de huidige wetgevende volatiliteit bij te houden.
Vaak aangehaalde drukpunten zijn:
- CSRD en duurzaamheidsrapportering
- Consumentenbeschermingswetgeving
- Exportcontrole en sanctieregimes
- NIS2
- AI Act
- DORA binnen de financiële sector
Wetgeving wordt regelmatig aangepast of uitgesteld, waardoor vroege implementatie risico’s inhoudt op het vlak van tijd en middelen. Tegelijk kiezen sommige organisaties ervoor om standaarden toe te passen die verder gaan dan de minimale wettelijke vereisten en zich te richten op het hoogste integriteitsniveau. Dit versterkt het vertrouwen van klanten en andere stakeholders.
Veel organisaties beschouwen compliance dan ook als ‘het juiste doen’, waarbij interne normen soms strenger zijn dan de wettelijke vereisten. Compliance draait in essentie om gedrag.
Exportcontrole werd specifiek benoemd als complex en vaak onderschat. Dual use regelgeving, sanctiescreening en grensoverschrijdende inconsistenties creëren een aanzienlijke operationele belasting, vooral voor middelgrote ondernemingen.
De overkoepelende uitdaging: compliance professionals moeten navigeren in juridische onzekerheid, terwijl ze strategische geloofwaardigheid en operationele veerkracht behouden.
Jonge compliance professionals: investeren in toekomstige competenties
Tijdens de roundtable werd ook stilgestaan bij het profiel van compliance talent.
Senioriteit blijft cruciaal voor onderzoeken en interactie met het executive niveau. Tegelijk kunnen jongere professionals een belangrijke meerwaarde bieden op het vlak van digitale transformatie, ESG, privacy en gegevensbescherming en de implementatie van AI.
Retentie vereist echter vertrouwen vanuit het leiderschap en een zichtbare ethische betrokkenheid.
Compliance expertise wordt zelden puur academisch opgebouwd. Ze ontwikkelt zich via business exposure, nieuwsgierigheid en gestructureerde begeleiding.
Compliance in België: evoluerende verwachtingen
De roundtable bevestigde een structurele verschuiving binnen compliance in België:
- Sterkere technologische integratie
- Hogere regeldichtheid
- Grotere strategische zichtbaarheid
- Toenemende verwachtingen van raden van bestuur en toezichthouders
Compliance functies die technologische geletterdheid combineren met culturele invloed en business inzicht zullen de komende jaren het sterkst gepositioneerd zijn.
YouConnect: uw partner voor compliance aanwervingen
Bij YouConnect werken we nauw samen met legal en compliance teams in heel België. Via onze roundtables en dagelijkse samenwerking met interne legal en compliance afdelingen ervaren we van dichtbij hoe de compliance functie evolueert.
Het aantrekken en behouden van het juiste compliance talent vereist een duidelijk mandaat, steun vanuit het leiderschap en een langetermijnvisie. YouConnect ondersteunt organisaties bij het versterken van hun compliance capaciteiten in een snel veranderend regelgevend landschap.
Interesse in onze diensten? Laten we in gesprek gaan.
Geschreven door Stéphanie Verhaegen
