Tot nu toe bevond de fiscale wereld van cryptoactiva in België zich grotendeels in een grijze zone. Meerwaarden konden worden gerealiseerd buiten het zicht van de fiscus. Wie dacht dat crypto “onzichtbaar” was voor de fiscus, komt vanaf 2026 evenwel bedrogen uit. Op 17 december 2025 werden namelijk twee wetsontwerpen ingediend die het fiscale speelveld fundamenteel hertekenen.
Het eerste wetsontwerp betreft de omzetting van de Europese DAC8-richtlijn en de implementatie van het Crypto-Asset Reporting Framework (CARF), waardoor crypto-transacties systematisch en automatisch zouden worden gerapporteerd aan de fiscale administratie.
Het tweede wetsontwerp introduceert op haar beurt een meerwaardebelasting op financiële activa, waardoor meerwaarden op cryptoactiva vanaf 1 januari 2026 belast zouden worden aan 10% indien zij kaderen binnen het normaal beheer van privévermogen (zie ook eerdere nieuwsbrief in dit verband). Samen zorgen deze maatregelen ervoor dat cryptoactiva definitief uit de fiscale schaduw verdwijnen.
Voor wie actief is in crypto wordt het vanaf 2026 cruciaal om alle transacties zorgvuldig bij te houden en correct te documenteren.
De spelregels veranderen: crypto wordt zichtbaar én belastbaar
Waar DAC8 en CARF zorgen voor systematische gegevensverzameling en internationale uitwisseling, vertaalt de meerwaardebelasting deze informatie naar effectieve belastingheffing. Cryptoactivadienstverleners fungeren daarbij als cruciaal informatieknooppunt. Dit zijn bedrijven of platforms die cryptoactivadiensten aanbieden, zoals beurzen, wallet-aanbieders of NFT-dienstverleners, en omvat zowel gereguleerde aanbieders met een MiCA-vergunning als bepaalde ongereguleerde platforms die diensten uitsluitend op initiatief van de klant leveren (reverse solicitation).
Deze cryptoactivadienstverleners worden verplicht om gegevens over hun gebruikers en transacties te verzamelen en te rapporteren, waardoor de fiscale administratie een volledig en verifieerbaar overzicht krijgt van crypto-gerelateerde vermogensbewegingen. Wat zichtbaar wordt via rapportering, kan ook effectief worden gecontroleerd en belast.
Anoniem bestaat niet meer: wie crypto gebruikt, wordt geïdentificeerd
Cryptoactivadienstverleners worden verplicht te rapporteren over gebruikers die fiscaal inwoner zijn van een zogenaamd te rapporteren rechtsgebied. Dit zijn landen waarmee België een akkoord heeft gesloten voor de automatische uitwisseling van fiscale informatie en die expliciet zijn opgenomen in een lijst bij koninklijk besluit.
Om de fiscale woonplaats correct vast te stellen, verzamelen cryptoactivadienstverleners bij het aangaan van de klantrelatie een eigen verklaring van de gebruiker. Daarin geeft de gebruiker aan waar hij of zij fiscaal inwoner is. De cryptoactivadienstverlener toetst deze verklaring aan de beschikbare documentatie om de redelijkheid ervan te bevestigen en rapporteert vervolgens de correcte fiscale woonplaats. Weigert een gebruiker om een eigen verklaring te verstrekken, dan kan de cryptoactivadienstverlener – na twee aanmaningen – verhinderen dat deze gebruiker nog te rapporteren transacties uitvoert.
Van trades tot airdrops: (bijna) niets ontsnapt aan de rapportering
Het toepassingsgebied van de rapporteringsplicht is breed en vertrekt van het principe dat alle transacties met cryptoactiva die voor betalings- of beleggingsdoeleinden kunnen worden gebruikt, onder de verplichting vallen. Het gaat onder meer om wisseltransacties tussen crypto en fiduciaire valuta, transacties tussen verschillende cryptoactiva, overdrachten van cryptoactiva tussen adressen of rekeningen van gebruikers en retailbetalingstransacties met een waarde boven 50.000 USD of het equivalent daarvan. Ook specifieke situaties zoals airdrops of cryptoactiva die voortkomen uit een hard fork vallen binnen het toepassingsgebied.
Onder deze verplichting vallen elektronische geldtokens, activagerelateerde tokens, utility tokens en in bepaalde gevallen niet-inwisselbare tokens (NFT’s). Tokens die kwalificeren als financiële instrumenten onder MiFID, digitale centrale bankmunten en elektronisch geld vallen buiten het toepassingsgebied.
De fiscus kijkt mee: van identiteit tot transactiegeschiedenis
Cryptoactivadienstverleners moeten gedetailleerde gegevens rapporteren over hun gebruikers en de uitgevoerde transacties. Voor natuurlijke personen gaat het om naam, adres, fiscale woonplaats, fiscaal identificatienummer en geboortedatum, terwijl voor entiteiten ook de identificatiegegevens en de uiteindelijke begunstigden moeten worden doorgegeven. Daarnaast worden ook de gegevens van de rapporterende cryptoactivadienstverlener opgenomen.
Het wetsontwerp voorziet wel in administratieve vereenvoudigingen, zoals het gebruik van identificatiediensten die door lidstaten of de Europese Unie worden aangeboden, om dubbele rapportering te vermijden.
Internationale uitwisseling: geen grenzen meer voor fiscale transparantie
Dankzij DAC8 en CARF blijven de verzamelde gegevens niet beperkt tot België. Zij worden automatisch uitgewisseld met andere landen waarmee België een overeenkomst heeft voor de automatische uitwisseling van fiscale informatie, zowel binnen als buiten de EU. Dit betekent dat transacties en meerwaarden van Belgische inwoners zichtbaar worden voor buitenlandse fiscale administraties, en omgekeerd. De grensoverschrijdende gegevensuitwisseling voorkomt dat cryptoactiva via buitenlandse platformen buiten het zicht van de fiscus zouden blijven.
Van rapportering naar belasting: de meerwaardebelasting maakt het af
De combinatie van DAC8, CARF en de nieuwe meerwaardebelasting zorgt ervoor dat fiscale transparantie geen vrijblijvend concept meer is. De uitgebreide rapportering over cryptoactiva levert een objectieve en controleerbare basis waarmee de fiscale administratie gericht kan controleren en handhaven. De meerwaardebelasting vormt het sluitstuk van dit systeem. Meerwaarden op cryptoactiva die vanaf 1 januari 2026 worden gerealiseerd binnen het kader van het normaal beheer van privévermogen, worden belast aan 10%. Dankzij de koppeling met de door cryptoactivadienstverleners gerapporteerde gegevens kan de fiscus deze meerwaarden effectief controleren. De aangifte van meerwaarden staat daarmee niet langer los van de beschikbare informatie bij de fiscus.
Wie nu niet voorbereidt, loopt straks achter de feiten aan
De nieuwe rapporteringsverplichtingen zouden gelden voor transacties vanaf 1 januari 2026. De eerste rapportering moet uiterlijk op 30 juni 2027 worden ingediend via het beveiligde platform van de FOD Financiën. Ook wanneer geen te rapporteren transacties hebben plaatsgevonden, geldt een verplichte nihilaangifte.
De nieuwe meerwaardebelasting zou van toepassing zijn op meerwaarden gerealiseerd op financiële activa vanaf 1 januari 2026. Voor historische meerwaarden dient aldus nog steeds rekening te worden gehouden met de geldende regelgeving aangaande het normaal beheer van privévermogen (zie eerdere nieuwsbrief).
Op heden is het onduidelijk of en wanneer deze wetsontwerpen gestemd zullen worden.
De fiscus kijkt mee: bent u er klaar voor?
De wetsontwerpen van 17 december 2025 maken komaf met de grijze zones rond de fiscale behandeling van cryptoactiva. DAC8 en CARF zorgen voor ongeziene transparantie, terwijl de meerwaardebelasting garandeert dat gerealiseerde meerwaarden ook effectief worden belast. Voor iedereen die actief is in crypto geldt één duidelijke boodschap: onzichtbaarheid behoort tot het verleden. Wie goed voorbereid is, slaapt rustiger.
