In Vlaanderen kunnen kopers die een enige en eigen woning aankopen onder bepaalde voorwaarden genieten van het verlaagd tarief van 2% registratierechten op de aankoop van hun woning. Om fiscale ‘optimalisatietechnieken’ tegen te gaan en om de markt opnieuw echt open te stellen voor ‘eerste aankopers’ en hun maximaal te ondersteunen, heeft de Vlaamse Decreetgever de voorwaarden voor de toepassing van het verlaagd tarief op drie punten verstrengd, voor verkoopovereenkomsten die worden afgesloten vanaf 1 januari 2026.
De verstrengingen kunnen kort worden samengevat als volgt:
- Voortaan, is het vereist dat de aankoop uitsluitend door natuurlijke personen gebeurt, opdat het verlaagd tarief kan worden toegepast. Dit wil zeggen dat indien (bijvoorbeeld) een vennootschap een gedeelte van de woning aankoopt, ook de natuurlijke persoon niet meer van het verlaagde tarief zal kunnen genieten. Hiermee wenst de Vlaamse Regering het gunststelsel uit te sluiten voor de in praktijk vaak toegepaste situaties waarbij een gedeelte van de woning mee door de vennootschap van de koper wordt aangekocht.
- Daarnaast worden gesplitste aankopen uitgesloten van het verlaagd tarief. Vanaf 1 januari 2026 zal het verlaagd tarief enkel kunnen worden toegepast voor zuivere aankopen in volle eigendom. Door de formulering "zuivere aankoop van volle eigendom" wordt per verkrijger beoordeeld of deze de volle eigendom aankoopt. Op de aankoop van vruchtgebruik of blote eigendom bijvoorbeeld, zal het 12% tarief van toepassing zijn. Door de invoering van de vereiste van aankoop van de volle eigendom, wordt het toepassingsgebied verstrengd waardoor de toepassing van het verlaagd tarief bij gesplitste aankopen wordt voorkomen.
- Ten slotte wordt er ook een voorwaarde toegevoegd om de inschrijvingsverplichting voor een ononderbroken periode van één jaar te behouden in de aangekochte gezinswoning. Voortaan moet de koper zich ertoe verbinden zijn inschrijving te nemen op het adres van het aangekochte goed binnen de drie jaar na de datum van de authentieke akte én die inschrijving gedurende een ononderbroken periode van minstens een jaar te behouden. Deze verbintenis moet worden aangegaan en nagekomen door elke betrokken koper afzonderlijk. Deze voorwaarde voorkomt dat kopers zich louter formeel inschrijven om aan de voorwaarden te voldoen, zonder werkelijk in de woning te wonen. Een ononderbroken inschrijving van minstens één jaar wijst op een reële woonintentie. Hierdoor wordt oneigenlijk gebruik van het 2% tarief vermeden door het te reserveren voor werkelijke bewoning als hoofdverblijfplaats.
Op 10 februari 2026 publiceerde Vlabel een nieuw standpunt nr. 18044bis, dat van toepassing is op verkoopovereenkomsten gesloten vanaf 1 januari 2026, waarin rekening wordt gehouden met de bovenstaande verstrengde voorwaarden en deze voorwaarden nader worden verduidelijkt. De tekst van het standpunt vindt u hier terug.
