Cassatie bevestigt: ook onrechtmatig verkregen bewijs kan uw gelijk bewijzen
14/09/2021

In een recent arrest bevestigt het Hof van Cassatie dat ook onrechtmatig verkregen bewijs voor de burgerlijke rechter kan worden aangewend. De onzekerheid die daarover lange bestond, lijkt daarmee definitief van de baan.

 

Hij die iets beweert, dient dit te bewijzen. Maar een rechter kan niet zomaar met elk bewijsstuk rekening houden. Zo bestaat er heel wat controverse over het aanwenden van bewijselementen die op een onrechtmatige manier zijn verkregen, zoals heimelijk gemaakte opnames, de mail- of browsergeschiedenis van een werknemer, …  

In een arrest van 14 juni 2021 bevestigt het Hof van Cassatie dat onrechtmatig verkregen bewijs in burgerlijke zaken in principe is toegelaten. Het mag slechts uit de debatten worden geweerd indien de betrouwbaarheid van het bewijs is aangetast of indien het recht op een eerlijk proces in gevaar wordt gebracht. Bij die beoordeling moet de rechter alle omstandigheid van de zaak in acht nemen.  

Dit arrest bevestigt de intrede in het burgerlijk recht van de zogenaamde “Antigoon”-toets, die in het strafrecht al heel wat langer is gekend. Het Hof van Cassatie had in 2008 reeds in gelijkaardige zin beslist, maar dat arrest werd zowel in de rechtspraak als in de rechtsleer in uiteenlopende zin geïnterpreteerd, zodat er onzekerheid bleef bestaan[1].

Concreet ging de betwisting die tot het recente arrest heeft geleid over de koopprijs van een BMW. De bestelbon vermeldde 43.500,00 euro, maar volgens de verkoper berustte dit op een materiële vergissing en had de vermelde prijs 53.500,00 euro moeten zijn. Om dat te bewijzen, legt de verkoper een (gedeeltelijke) opname voor van een telefoongesprek met de koper. Het hof van beroep weerde die opname evenwel uit de debatten, omdat ze heimelijk was verkregen, toen het geschil over de koopprijs reeds liep. Het hof van beroep overwoog bovendien dat bepaalde verklaringen door de verkoper waren uitgelokt om tegen de koper te gebruiken, terwijl de verkoper zijn vordering ook op een andere manier kon bewijzen. 

Voor het Hof van Cassatie voerde de verkoper aan dat het hof van beroep aldus de “Antigoon”-toets niet correct heeft toegepast. Het hof van beroep had immers nagelaten om te toetsen of de geluidsopname betrouwbaar was als bewijs en of ze het recht op een eerlijk proces in gevaar bracht. 

Het Hof van Cassatie volgde die redenering van de verkoper en vernietigde bijgevolg het arrest van het hof van beroep. Dat Antigoon ook in burgerlijke procedures rondwaart, staat daarmee vast. Dit arrest zal in de praktijk van groot belang zijn. Een welbepaald bewijsstuk al of niet kunnen aanwenden, kan immers het verschil betekenen tussen winst of verlies in een zaak.  

 

[1] We berichtten eerder al over een correcte toepassing: Ook heimelijke telefoonopnames kunnen dienen als bewijs.

 

Auteur: Geert De Buyzer, Partner Schoups Advocaten

Related : Schoups


Click here to see the ad(s)
All articles Civil procedure

Lastest articles Civil procedure

Belgian courts review arbitrators’ liability
22/03/2022

In its unique judgment of 13 January 2022, the Belgian Court of Cassation ruled on the liability of arbitrators after havi...

Belgian courts review arbitrators’ liability Read more

Diffamation sur Internet : quel est le juge compétent ?
10/03/2022

En cas de diffamation en ligne, l’indemnisation du préjudice qui en résulte sur le territoire d’...

Read more

International Comparative Legal Guide (ICLG) - Litigation & Dispute Resolution 2022
14/02/2022

We are pleased to have contributed to the Belgian chapter of the International Comparative Legal Guide (ICLG) - 'Litig...

International Comparative Legal Guide (ICLG) - Litigation & Dispute Resolution 2022 Read more

Eerste verjaardag van de nieuwe bewijsregels in burgerlijke en ondernemingszaken
02/11/2021

Sinds 1 november 2020 geldt in ons land een gloednieuw Burgerlijk Wetboek. Een eerste en belangrijk onderdeel van dit ni...

Eerste verjaardag van de nieuwe bewijsregels in burgerlijke en ondernemingszaken Read more

LexGO Network